16/03/2018 11:01
Xem với cỡ chữ

Bước tiến mới đẩy nhanh quá trình thoái vốn nhà nước

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 32/2018/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 91/2015/NĐ-CP (91) về đầu tư vốn nhà nước vào doanh nghiệp (DN) và quản lý, sử dụng vốn, tài sản tại DN, có hiệu lực từ ngày 1/5/2018.

Nghị định có nhiều nội dung sửa đổi, bổ sung quan trọng do Bộ Tài chính nghiên cứu, đề xuất nhằm tăng cường hiệu quả quản lý vốn, tài sản của Nhà nước, đặc biệt trong quá trình thoái vốn.
Chuyển nhượng vốn DNNN phải gắn với phương án tái cơ cấu
Theo ông Đặng Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Tài chính DN, Bộ Tài chính, một trong những sửa đổi quan trọng của Nghị định 32 là về nguyên tắc chuyển nhượng vốn nhà nước, vốn của doanh nghiệp nhà nước (DNNN) tại DN khác. Trong đó, một loạt nguyên tắc được nêu ra như: Chuyển nhượng vốn phải đúng tiêu chí phân loại DNNN, DN có vốn nhà nước và danh mục DNNN sắp xếp theo giai đoạn do Thủ tướng Chính phủ ban hành; không thuộc phạm vi ngành, lĩnh vực được Nhà nước đầu tư bổ sung vốn để duy trì tỷ lệ cổ phần, vốn góp của Nhà nước.
Chuyển nhượng vốn DNNN đầu tư ra ngoài phải gắn với phương án cơ cấu lại DN đã được phê duyệt; không phân biệt mức vốn đầu tư, kết quả kinh doanh của DN có vốn góp của DNNN lãi, lỗ; bảo đảm theo nguyên tắc thị trường, công khai, minh bạch, bảo toàn vốn đầu tư ra ngoài của DNNN ở mức cao nhất, hạn chế tối đa tổn thất đầu tư.
Để xác định giá khởi điểm khi chuyển nhượng, DNNN lựa chọn ký hợp đồng thuê tổ chức có chức năng thẩm định giá để xác định, đảm bảo tuân thủ quy định của pháp luật về thẩm định giá; xác định đầy đủ giá trị thực tế phần vốn của DNNN đầu tư ra ngoài bao gồm: Giá trị được tạo bởi quyền sử dụng đất giao có thu tiền sử dụng đất, quyền sử dụng đất nhận chuyển nhượng hợp pháp, quyền sử dụng đất thuê (thuê trả tiền một lần cho cả thời gian thuê, thuê trả tiền hàng năm), giá trị các quyền sở hữu trí tuệ, bao gồm giá trị văn hóa, lịch sử, nhãn hiệu, tên thương mại… theo quy định của pháp luật.  
Trong trường hợp việc chuyển nhượng vốn liên quan đến quyền sử dụng đất, Nghị định 32 nêu rõ phải tuân thủ theo các quy định của pháp luật về đất đai. Khi chuyển nhượng vốn của DNNN đầu tư tại DN khác, DNNN có trách nhiệm rà soát hồ sơ bàn giao DN từ DNNN sang DN khác theo quy định (trong đó có báo cáo về sử dụng đất) và thực tế sử dụng đất của DN khác có vốn góp của DNNN làm cơ sở xác định giá trị quyền sử dụng đất khi tính vào giá khởi điểm chuyển nhượng vốn.
Chuyển nhượng vốn ngân hàng phải đảm bảo các điều kiện
Đối với vốn nhà nước, vốn của DNNN tại ngân hàng thương mại cổ phần (TMCP) theo quy định tại Nghị định, người nhận chuyển nhượng trước khi trở thành người sở hữu phần vốn này phải đảm bảo các điều kiện, theo quy định của Ngân hàng Nhà nước. Chủ sở hữu có vốn chuyển nhượng chịu trách nhiệm công khai đầy đủ các thông tin về điều kiện đối với nhà đầu tư trúng đấu giá được chấp thuận là cổ đông của ngân hàng TMCP theo quy định của pháp luật để các nhà đầu tư biết và thực hiện.
Trường hợp sau khi trúng đấu giá, nhưng nhà đầu tư không đủ điều kiện được chấp thuận là cổ đông của ngân hàng TMCP, thì nhà đầu tư không phải thanh toán tiền bán cổ phần cho DNNN; trường hợp đã thanh toán thì được hoàn trả tiền và số cổ phần đó thuộc sở hữu của DNNN.
Về phương thức chuyển nhượng vốn, theo tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, trên cơ sở rà soát các quy định liên quan và thực tiễn quá trình thoái vốn DNNN tại các DN, đồng thời đảm bảo nguyên tắc hoạt động của thị trường chứng khoán, Bộ Tài chính đã nghiên cứu, bổ sung một số nội dung tại Điều 38 của Nghị định 91 cho từng trường hợp. Cùng với đó là quy định xử lý riêng cho từng trường hợp thực tế phát sinh như chào bán không thành công, chào bán nhiều lần không hết, giá trị thu về không bù đắp đủ chi phí, xử lý chi phí chuyển nhượng khi không bán được.
Trách nhiệm người đại diện vốn
Bên cạnh đó, Nghị định 32 cũng bổ sung quy định về trách nhiệm hội đồng thành viên của DNNN và cơ quan đại diện chủ sở hữu trong quá trình chỉ đạo thực hiện chuyển nhượng. Theo đó, cơ quan đại diện chủ sở hữu, hội đồng thành viên hoặc chủ tịch công ty của DNNN chịu trách nhiệm giải quyết những tồn tại vướng mắc, khiếu nại, tố cáo liên quan đến quá trình thực hiện chuyển nhượng vốn nhà nước/vốn DNNN theo thẩm quyền, theo quy định của pháp luật hiện hành.
Ngoài ra, từ trường hợp một số đơn vị không đảm bảo việc nộp cổ tức của phần vốn Nhà nước, Nghị định 32 đã bổ sung quy định về trách nhiệm của người đại diện vốn nhà nước trong việc thu cổ tức, lợi nhuận được chia vào ngân sách nhà nước. Theo đó, người đại diện phần vốn nhà nước tại DN có cổ phần, vốn góp mà Nhà nước nắm giữ từ 36% vốn điều lệ trở lên, phải xin ý kiến của cơ quan đại diện chủ sở hữu về phương án chia cổ tức, lợi nhuận sau thuế hàng năm của DN mà mình làm đại diện vốn để tham gia ý kiến, biểu quyết và quyết định tại đại hội đồng cổ đông, cuộc họp hội đồng thành viên. Trước khi chỉ đạo người đại diện tham gia ý kiến, biểu quyết, cơ quan đại diện chủ sở hữu phải có văn bản xin ý kiến gửi đến cơ quan tài chính cùng cấp. Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản của cơ quan đại diện chủ sở hữu, cơ quan tài chính cùng cấp phải có ý kiến phản hồi.
Với rất nhiều điểm đổi mới căn bản, tháo gỡ được nhiều vướng mắc, Nghị định 32 sau khi ban hành được kỳ vọng sẽ tạo thuận lợi cho quá trình cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước tại DN, nhằm đảm bảo quản lý hiệu quả, ngăn chặn thất thoát vốn và tài sản nhà nước tại DN.

Hoàng Minh theo thoibaotaichinhvietnam.vn

Tìm theo ngày :